Colombia bevindt zich midden in een escalerende paspoortcrisis. Door het stopzetten van het contract met de vaste leverancier Thomas Greg & Sons dreigt het land duizenden burgers zonder reisdocumenten achter te laten. De productie van paspoorten moet nu worden overgenomen door de Nationale Drukkerij in samenwerking met Portugal, maar er heersen veel twijfels over het vermogen van deze instantie om de taak tijdig en veilig uit te voeren.
De eerste vertragingen zijn inmiddels merkbaar. In grote steden als Bogotá, Medellín en Cali, en ook bij consulaten in de Verenigde Staten en Spanje, melden burgers dat paspoorten niet meer worden uitgeleverd. Studenten, werkzoekenden en migranten klagen op sociale media over gemiste vluchten en afspraken. De Ombudsman heeft tientallen klachten ontvangen en heeft het ministerie van Buitenlandse Zaken om noodmaatregelen gevraagd.
Het conflict begon in 2023 toen het ministerie onder leiding van Álvaro Leyva het aanbestedingsproces voor de paspoortproductie introk. Hierdoor kwam er een eind aan de samenwerking met Thomas Greg & Sons. De regering van Petro wil de productie meer in eigen hand nemen en kiest voor een samenwerking met Portugal, waarbij de Nationale Drukkerij de uitvoering op zich neemt. Dit zou moeten zorgen voor kostenbesparing en het versterken van de staatssoevereiniteit.
Toch zijn er flinke twijfels, ook binnen de regering zelf. Oud-minister Laura Sarabia stapte onder andere vanwege deze kwestie op. Critici wijzen op tekortkomingen in de infrastructuur en beveiliging van de Nationale Drukkerij. Deskundigen benadrukken dat de uitgifte van paspoorten meer vraagt dan alleen afdrukken; het gaat om biometrische beveiliging, digitale codering en internationale controleerbaarheid. De overgang vergt naar schatting zeker 35 weken om de dagelijkse productie van achtduizend paspoorten op peil te houden.
Het politieke debat is fel. Linkse coalitiepartijen steunen het plan uit naam van nationale autonomie, terwijl gematigde partijen vrezen dat het beleid te veel op improvisatie berust. De oppositie spreekt van een ideologisch project dat de efficiëntie van publieke dienstverlening aantast. Thomas Greg & Sons heeft op zijn beurt de staat aangeklaagd vanwege vermeende contractbreuk.
Internationaal groeit de onrust. EU-landen maken zich zorgen dat Colombiaanse paspoorten zonder de juiste veiligheidsstandaarden problemen kunnen opleveren bij visums en grenspassages. Binnenlandse toezichthouders hebben onderzoeken ingesteld naar de niet transparante gang van zaken rond de aanbesteding.
Hoewel de regering streeft naar hervorming en nationale controle over het productieproces, is het de vraag of de Nationale Drukkerij deze cruciale dienst op korte termijn kan waarmaken. Wie nu een reisdocument aanvraagt, ervaart de gevolgen direct.
Wat op het spel staat, is niet alleen de uitgifte van paspoorten. Het gaat ook om het vertrouwen van burgers in de overheid. De komende maanden zullen uitwijzen of de regering haar beloften kan nakomen, zonder het land of zijn inwoners te schaden.
